İSG Uzmanları ve İşyeri Hekimleri Eğitim Yönetmeliği

İş sağlığı ve güvenliği alanında sahaya çıkmak isteyen her profesyonelin karşısına çıkan ilk engel, “hangi eğitimden geçmem gerekiyor?” sorusudur. Türkiye’de bu alan son on yılda köklü bir mevzuat altyapısına kavuşmuş; İSG uzmanları için A-B-C sınıflandırması, işyeri hekimleri için kapsamlı teorik-uygulamalı programlar ve her iki grup için de periyodik yenileme zorunluluğu getirilmiştir. Özellikle 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında işletmelerin iş güvenliği uzmanı görevlendirme zorunluluğu, sertifikalı uzmanlara olan ihtiyacı giderek artırmaktadır. İşte bu çerçevede eğitim yönetmeliğinin tüm boyutlarını mercek altına alıyoruz.

Yasal Dayanak: İki Temel Yönetmelik

Türkiye’de İSG profesyonellerinin eğitim rejimi, birbirini tamamlayan iki ayrı yönetmelikle şekillenmiştir. İş Güvenliği Uzmanlarının Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri Hakkında Yönetmelik’in amacı; iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinde görevli iş güvenliği uzmanlarının nitelikleri, eğitimleri ve belgelendirilmeleri, görev, yetki ve sorumluluklarını düzenlemek olup 6331 sayılı Kanun kapsamındaki işyerleri ile eğitim kurumlarını kapsamaktadır. Paralel biçimde, İşyeri Hekimi ve Diğer Sağlık Personelinin Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri Hakkında Yönetmelik’in amacı ise iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinde görevli işyeri hekimlerinin ve diğer sağlık personelinin nitelikleri, belgelendirilmeleri, eğitimleri, görev, yetki ve sorumluluklarını düzenlemektir.

Türkiye’de iş güvenliği uzmanlığı uygulamaları, 2012 yılında yürürlüğe giren 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile sistematik bir çerçeveye oturtulmuştur. Bu kanun kapsamında her işveren, işyerinin tehlike sınıfına ve çalışan sayısına göre yetkin bir İSG uzmanı görevlendirmekle yükümlüdür. İşyeri tehlike sınıfları hakkında kapsamlı bilgiye ulaşarak hangi sınıfın hangi yükümlülükleri doğurduğunu öğrenebilirsiniz.

İSG Uzmanlığı Eğitimi: A, B ve C Sınıfları

C Sınıfı: Mesleğe Giriş Kapısı

C sınıfı, mesleğe giriş belgesidir ve az tehlikeli iş yerlerinde çalışma imkânı sunar. C sınıfı belge almak için uygun bir lisans bölümünden mezun olmak, Bakanlık onaylı 220 saatlik İSG eğitimini tamamlamak ve ÖSYM sınavında en az 70 puan almak gerekir. Eğitim programının içeriğine bakıldığında, iş güvenliği uzmanlarının eğitim programları teorik ve uygulamalı olmak üzere iki bölümden oluşup eğitim programının süresi teorik kısmı 180 saatten, uygulama kısmı 40 saatten ve toplamda 220 saatten az olamaz; teorik eğitimin en fazla yarısı uzaktan eğitim ile verilebilir.

B Sınıfı: Orta Kariyer Basamağı

B sınıfı belge, tehlikeli ve az tehlikeli iş yerlerinde görev almaya imkân tanır. B sınıfına geçebilmek için C sınıfı belgeyle en az 3 yıl aktif olarak çalışmış olmak ve B sınıfı yükselme eğitimini tamamlayarak sınavda başarılı olmak gerekir.

A Sınıfı: Uzmanlığın Zirvesi

A sınıfı, iş güvenliği uzmanlığının en üst kademesidir. Bu belgeyle çok tehlikeli sınıfta yer alan inşaat, maden ve sanayi iş yerlerinde görev alınabilir. A sınıfı belge almak için B sınıfı belgeyle İSG-KATİP üzerinden en az 4 yıl fiilen çalışmış olmak gerekir. Özetle, iş güvenliği uzmanlığında C sınıfından B’ye geçmek için en az 3 yıl, B’den A’ya geçmek için en az 4 yıl boyunca ilgili pozisyonda çalışmak şarttır; dolayısıyla A sınıfı iş güvenliği uzmanı olmak için 10 yıla yakın bir iş tecrübesi gerekir.

İşyeri Hekimliği Eğitimi

İşyeri hekimliği eğitimi, yalnızca tıp fakültesi mezunlarına açık olan özel bir programdır. İşyeri hekimlerinin eğitim programları teorik ve uygulamalı olmak üzere iki bölümden oluşur; programın süresi teorik kısmı 180 saatten, uygulama kısmı 40 saatten ve toplamda 220 saatten az olamaz, teorik eğitimin en fazla yarısı ise uzaktan eğitim ile verilebilir. Uygulamalı bölüme gelince, uygulamalı eğitimler, işyeri hekimleri için en az bir işyeri hekiminin görevlendirilmiş olduğu işyerlerinde yapılır.

Olağanüstü dönemler için de esneklik tanınmıştır: Salgın hastalık ve doğal afet gibi mücbir sebepler nedeniyle işyeri hekimliği eğitim programının teorik kısmının tamamının uzaktan eğitim ile verilmesine karar vermeye Bakanlık yetkilidir; bu karar İSG-KATİP üzerinden ilan edilir.

İşyeri hekiminin görev ve sorumlulukları konusunda daha ayrıntılı bilgi edinmek, sahada ne tür yetkinlikler bekleneceğini anlamak açısından büyük önem taşımaktadır.

Diğer Sağlık Personeli (DSP) Eğitimi

Hemşireler, sağlık memurları, acil tıp teknisyenleri, çevre sağlığı teknisyenleri, paramedikler ve ebeler Diğer Sağlık Personeli (DSP) olabilirler; bu unvan aynı zamanda işyeri hemşiresi olarak da bilinir. DSP eğitiminin süresi 45 saat uzaktan eğitim ve 45 saat örgün eğitim olmak üzere toplamda 90 saattir. DSP eğitimi için eğitim kurumunda istihdam şartına bakıldığında, işyeri hekimliği ve diğer sağlık personeli eğitimi için bu Yönetmelikte belirtilen eğitici belgesine sahip olan, biri işyeri hekimi olmak üzere en az iki eğiticiyle 60 günden az olmamak üzere tam süreli iş sözleşmesi yapılması gerekmektedir.

Eğitim Kurumlarının Yetkilendirilmesi

Eğitim kurumu tanımı; iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi ve diğer sağlık personelinin eğitimlerini vermek üzere Bakanlıkça yetkilendirilen kamu kurum ve kuruluşları, üniversiteler ve 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre faaliyet gösteren şirketler tarafından kurulan müesseseleri kapsamaktadır. Hem iş güvenliği uzmanlığı hem de işyeri hekimliği eğitimi vermek isteyen kurumlar için kolaylık sağlanmıştır: Kanuna göre, işyeri hekimliği veya iş güvenliği uzmanlığı eğitimi için yetki alan eğitim kurumu, her iki eğitim için de yetki almak istediğinde başvurusu tek belge olarak değerlendirilir ve “İşyeri Hekimliği ve İş Güvenliği Uzmanlığı Eğitim Kurumu” belgesi düzenlenir.

Eğitici atamalarında kritik bir kural daha öne çıkmaktadır: Eğitim kurumunda tam süreli olarak görevlendirilen eğiticiler, işyerlerinde iş güvenliği uzmanı veya işyeri hekimi unvanıyla veya başka bir eğitim kurumunda eğitici unvanıyla görev alamaz.

Eğitici Olabilmek İçin Aranan Nitelikler

İşyeri hekimliği ve iş güvenliği uzmanlığı eğiticisi belgesi alabilmek için yüksek standartlar belirlenmiştir. Bu belge; pedagojik formasyona veya eğiticilerin eğitimi belgesine sahip olan; en az beş yıl işyeri hekimliği yaptığını belgeleyen işyeri hekimlerine, en az 5 yıllık mesleki tecrübeye sahip iş sağlığı ve güvenliği veya iş sağlığı programında doktora yapmış hekimlere, en az beş yıl teftiş yapmış hekim iş müfettişleri ile Genel Müdürlük ve bağlı birimlerinde en az beş yıl fiilen görev yapmış hekimlere, iş ve meslek hastalıkları ya da işyeri hekimliği yan dal uzmanlarına veya meslek hastalıkları hastanelerinde üç yıl çalışmış olan hekimlere verilmektedir.

Belge Yenileme ve Hizmet İçi Eğitim

Belge sahipleri için sürekli gelişim zorunluluğu da mevzuatta açıkça düzenlenmiştir. İş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi veya diğer sağlık personeli belgesi sahibi olan kişilerin, belgelerini aldıkları tarihten itibaren beş yıllık aralıklarla eğitim kurumları tarafından düzenlenecek yenileme eğitim programlarına katılması zorunludur. Bu yenileme eğitimi zorunlu olmakla birlikte adaylar tekrar sınava girmeyecektir.

Uzmanların mesleki gelişim hakkı da güvence altına alınmıştır: Tam süreli iş sözleşmesi ile görevlendirilen iş güvenliği uzmanları, çalıştıkları işyeri ile ilgili mesleki gelişmelerini sağlamaya yönelik eğitim, seminer ve panel gibi organizasyonlara katılma hakkına sahiptir. Bu gibi organizasyonlarda geçen sürelerden bir yıl içerisinde toplam beş iş günü kadarı çalışma süresinden sayılır ve bu süreler sebebiyle iş güvenliği uzmanının ücretinden herhangi bir kesinti yapılamaz.

Çalışanların Temel İSG Eğitimi: 2026 Güncellemeleri

İSG uzmanları ve işyeri hekimleri, işyerlerindeki çalışanlara eğitim vermekten de sorumludur. Bu alanda en güncel düzenleme, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından hazırlanan “Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimlerinin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik” 2 Nisan 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren yeni metindir.

Yönetmelikte ilk kez ders saati tanımı da netleştirilmiştir: Yönetmelik ile ilk kez resmî bir “ders saati” tanımı getirilmiş olup buna göre 1 ders saati; 45 dakikalık eğitim ve ardından gelen 15 dakikalık ara dinlenmeden, toplamda 60 dakikadan oluşmaktadır.

Kaynak: Çalışanların İSG Eğitimlerinin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik (RG: 2 Nisan 2026) ve ilgili kaynaklardan derleme.

Temel eğitimin zamanlaması da kritik bir yükümlülük doğurmaktadır: İşveren, temel eğitimlerin çalışan işe başladıktan sonra en kısa sürede tamamının verilmesini sağlar; bu süre işyerindeki sağlık ve güvenlik riskleri göz önünde bulundurularak işveren tarafından belirlenir. Ancak bu süre çalışanın işe başlamasından itibaren her hâlükârda üç aydan fazla olamaz.

Ayrıca işe başlama eğitimi, temel eğitimden bağımsız tutulmuştur: İşe başlama eğitimi her çalışan için en az iki saat olarak düzenlenir; bu eğitimlerde geçen süre temel eğitim süresinden sayılmaz.

Özel gruplar için de ek yükümlülükler öngörülmüştür: Altı aydan fazla işten uzak kalanlara işe dönüşten önce bilgi yenileme eğitimi verilmesi gerekmekte; iş kazası geçiren veya meslek hastalığına yakalanan çalışanlara da işe dönmeden önce kazanın sebepleri, korunma yöntemleri ve güvenli çalışma usulleri hakkında ilave eğitim şartı getirilmektedir.

Eğitim belgelerinin nasıl düzenleneceğini öğrenmek için İSG eğitim belgesi düzenleme rehberimize göz atabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular