KKD kategorileri, kişisel koruyucu donanımların korudukları riskin ciddiyetine göre sınıflandırılmasıdır. KKD’ler, üç kategoriye ayrılır: Kategori 1, Kategori 2 ve Kategori 3. Bu kategorilendirme, bir donanımın hangi denetim ve sertifikasyon sürecinden geçeceğini belirler. Risk ne kadar ciddiyse, KKD o kadar sıkı denetlenir.
Kategorilendirmenin mantığı basittir: ölümcül bir riske karşı koruyan bir KKD’nin (örneğin düşme durdurma sistemi) güvenilirliği, düşük riskli bir KKD’ye (örneğin bahçe eldiveni) göre çok daha kritiktir. Bu yüzden kategoriler, denetim sıkılığını risk düzeyine göre ayarlar.
Üç KKD Kategorisi
- Kategori 1 (basit): Düşük/minimal riskler
- Kategori 2 (orta): Orta düzey riskler (çoğu KKD)
- Kategori 3 (karmaşık): Ölümcül veya geri dönüşsüz riskler
Kategori 1: Basit KKD
Kategori 1 KKD’ler, düşük veya minimal risklere karşı koruma sağlayan basit donanımlardır. Bu kategorideki riskler, çalışanın kendisinin kolayca fark edebileceği ve sonuçları hafif olan tehlikelerdir. Örnek olarak; bahçe eldivenleri, güneşe karşı koruyucu gözlükler ve hafif darbelere karşı koruyucu donanımlar verilebilir. Kategori 1 KKD’ler, en basit uygunluk sürecinden geçer; üretici kendi beyanıyla uygunluğu gösterebilir.
Kategori 2: Orta Riskli KKD
Kategori 2 KKD’ler, ne basit (Kategori 1) ne de ölümcül (Kategori 3) risklere giren, orta düzey riskler için kullanılır. Çoğu yaygın KKD bu kategoridedir. Örnek olarak; baretler, güvenlik ayakkabıları ve genel amaçlı koruyucu gözlükler verilebilir. Kategori 2 KKD’ler, bağımsız bir kuruluş tarafından tip incelemesinden geçer; bu, ürünün gerçekten koruma sağladığını doğrular.
Kategori 3: Karmaşık KKD
Kategori 3 KKD’ler, ölümcül veya geri dönüşsüz sağlık hasarına yol açabilecek ciddi risklere karşı koruma sağlar. Bu en kritik kategoridir ve en sıkı denetime tabidir. Örnek olarak; solunum koruyucuları, düşme durdurma sistemleri, kimyasal koruyucu giysiler ve yüksek voltaja karşı koruyucular verilebilir. Kategori 3 KKD’ler, hem tip incelemesinden hem de sürekli üretim denetiminden geçer; çünkü bir hata doğrudan ölümle sonuçlanabilir.
Kategorinin Önemi
KKD kategorileri, hem üreticiler hem kullanıcılar için önemlidir. Üreticiler için, ürünün hangi denetim sürecinden geçeceğini belirler. Kullanıcılar için ise, bir KKD’nin hangi düzeyde riske karşı tasarlandığını gösterir. Bir KKD seçerken, korunacak riskin ciddiyetine uygun kategoride bir donanım seçmek önemlidir. Özellikle ölümcül riskler için, mutlaka Kategori 3 KKD kullanılmalıdır. Kategori bilgisi, doğru KKD seçiminin bir parçasıdır.
Sonuç
KKD’ler, korudukları riskin ciddiyetine göre üç kategoriye ayrılır: Kategori 1 (basit, düşük/minimal risk, üretici beyanıyla), Kategori 2 (orta risk, çoğu KKD, tip incelemesiyle) ve Kategori 3 (karmaşık, ölümcül/geri dönüşsüz risk, en sıkı denetimle). Kategori, bir donanımın hangi denetim sürecinden geçeceğini belirler; risk arttıkça denetim sıkılaşır. Kategori 3 KKD’ler (solunum koruyucu, düşme durdurma, kimyasal giysi), hem tip incelemesinden hem sürekli üretim denetiminden geçer. KKD seçiminde, korunacak riskin ciddiyetine uygun kategori seçilmelidir; ölümcül riskler için mutlaka Kategori 3 kullanılmalıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu konuyla ilgili diğer rehberler
→ Kişisel Koruyucu Donanım (KKD) Nedir?
→ KKD Seçiminde Dikkat Edilmesi Gerekenler
→ KKD Kullanım Zorunluluğu ve Mevzuat
→ CE İşareti ve KKD Standartları



